Σάββατο, 3 Σεπτεμβρίου 2016

Η ειρωνική απάντηση του υπουργείου πολέμου για τον Γεώργιο Σκουρτανιώτη




 


''...ο αναφερόμενος πιθανόν να ηξεύρη να τουφεκίζη ευστόχως, αλλά διά να διοικήση και διευθύνη πολεμικά και πολιτικά πράγματα, ικανός δεν είναι...''


Μετά την τραγική μάχη του Μαυροματίου και τον θάνατο του Αθανασίου Σκουρτανιώτη, δύο αδέλφια φαίνεται να διεκδικούν το χρίσμα της στρατιωτικής εξουσίας του μεγάλου εκλιπόντος αδελφού. Ο Λουκάς και ο Γεώργιος. Ο Γεώργιος όμως έχει ένα μειονέκτημα. Είναι ο μικρότερος όλων. Μόλις 25 ετών εκείνη την εποχή. Πολύ γρήγορα όμως (μέσα σε λίγες ημέρες) το θέμα μεταξύ των δύο αδελφών, διευθετείται. Ο Λουκάς φαίνεται να υποχωρεί και αφήνει την θέση του στον Γιώργη. Εξ' άλλου ο ίδιος ο Αθανάσιος, έχει ουσιαστικά επιλέξει τον διάδοχό του, όταν έξι περίπου μήνες πριν από τον θάνατό του, σε επιστολή του προς την κυβέρνηση τον Φεβρουάριο του 1825, ζητά την στρατιωτική αναβάθμιση του αδελφού του Γεωργίου, από απλο στρατιώτη σε πεντακοσίαρχο! Πέρα από αυτό, τον χρησιμοποιεί όλους αυτούς τους μήνες μαζί με τον παπά Θανάση από το Δερβενοσάλεσι, σαν τον έμπιστό του στις επαφές του με την κυβέρνηση. Αυτόν έστειλε τον Φεβρουάριο του 1825 στο Ναύπλιο για να ζητήσει τους καθυστερημένους μισθούς και μια διαταγή αύξησης του στρατεύματος, αυτόν στις πιθανές κρυφές επαφές με τον Ανδρούτσο, αυτόν ξανά στο Ναύπλιο την ημέρα του θανάτου του, για να εξομαλύνει τις διαρρηγμένες τον τελευταίο καιρό, σχέσεις του με την κυβέρνηση. Όλα αυτά σημαίνουν, πως ο Θανάσης Σκουρτανιώτης έχει ήδη διακρίνει τις ικανότητες του μικρού του αδερφού και τον έχει ξεχωρίσει. 
Όπως και νάχει όμως, ο Γιώργης παίρνει τελικά το δαχτυλίδι από το άμεσο περιβάλλον, αλλά και από τους συντοπίτες του και στέλνει αναφορά προς την κυβέρνηση, να λάβει και θεσμικά πια από την κεντρική εξουσία, το στρατιωτικό αξίωμα του αδελφού του.

Η κυβέρνηση, αγνοώντας ουσιαστικά τις αρετές του Γιώργη, αφού μέχρι τότε ήταν στη σκιά του αδελφού του, απαντά με αυτόν τον -αν μη τι άλλο- ειρωνικό τρόπο που θα δούμε στην παρακάτω επιστολή...




βλ εκτ16 578

Προσωρινή Διοίκησις της Ελλάδος
Προς το Σ. Εκτελεστικόν Σώμα 
Το υπουργείον του πολέμου

Ελήφθη η προς το υπουργείον τούτο  διευθυνθείσα διά της Γεν. Γραμματείας υπ' αριθμ. 15362 αναφορά του Γεωργίου Σκουρτανιώτου, αδελφού του Μακαρίτου αθανασίου Σκουρτανιώτου και τα εν διαλαμβανόμενα εγνώσθησαν.
Το υπουργείον παρατηρεί, ότι ο αναφερόμενος ζητεί να λάβη τον τόπον του αποθανόντος αυταδέλφου του, διά να εκδικηθή το αίμα αυτού.
Το υπουργείον αγκαλά και ανέφερε προηγουμένως προς την Διοίκησιν, ότι κανείς των συγγενών του Μακαρίτου δεν είναι ικανός και άξιος να δεχθή την αρχηγίαν αυτού, και να διοικήσει ως απαιτείται, λαόν, και να φυλάξη ευταξίαν και ευνομίαν, μ' όλον τούτο και ήδη αναφέρει προς την Διοίκησιν, ότι ο αναφερόμενος πιθανόν να ηξεύρη να τουφεκίζη ευστόχως, αλλά διά να διοικήση και διευθύνη πολεμικά και πολιτικά πράγματα, ικανός δεν είναι. Διό και υποβάλλει το πράγμα υπ' όψιν της Διοικήσεως.

Εν Ναυπλίω τη 21 Νοεμβρίου 1825
Η επιτροπή των πολεμικών
Α. Μεταξάς
Αδάμ Δούκας


Γνωρίζοντας πια σήμερα την στρατιωτική κυρίως, αλλά και πολιτική εξέλιξη του Γεωργίου Σκουρτανιώτη, από την μία δικαιώνουμε τον αδερφό του Θανάση που τον είχε από νωρίς ξεχωρίσει, από την άλλη επιστρέφουμε την ειρωνεία στην κυβέρνηση της εποχής και ιδιαίτερα στο υπουργείο πολέμου, για την...διορατικότητα και την... ακρίβεια των προβλέψεών τους!

Πέμπτη, 1 Σεπτεμβρίου 2016

Επιστατοδημογέροντες Λειβαδιάς για τον Αθανάσιο Σκουρτανιώτη, σε μια αναφορά μετά τον θάνατό του


Για τον σημαντικό ρόλο του αντιστράτηγου Αθανασίου Σκουρτανιώτη στην ευρύτερη περιοχή της Θήβας και τον συνεχή του πόλεμο από την αρχή της επανάστασης με τους Τούρκους του Ευρίπου, έχουμε ξαναγράψει. Κάθε τόσο όμως, βρίσκουμε καινούρια στοιχεία στα Γενικά Αρχεία του Κράτους που πιστοποιούν τον πολύτιμο αυτόν ρόλο.
Εδώ έχουμε μια αναφορά των επιστατοδημογερόντων της Λειβαδιάς, όπου βλέπουμε πως παρά τα τόσα προβλήματα που αντιμετώπιζε ο καπετάν Θανάσης (από τις αρχές του 1825 ο Κωλέττης του είχε μειώσει το στράτευμα σε 50 μόνον άντρες και τον έσερνε σε εκστρατείες στην Πελοπόννησο και τις Λιβανάτες αφήνοντας κενό στην περιοχή) παρόλα αυτά, ακόμη και οι Λειβαδίτες παραδέχονται πως όσο ζούσε αισθάνονταν μια ασφάλεια, ενώ με τον θάνατό του, οι Τούρκοι πια ελεύθερα επιδίδονται σε επιδρομές, λεηλασίες και αιχμαλωσίες του ελληνικού πληθυσμού. ''Εμειναμεν εις απελπισίαν!'' ομολογούν οι επιστατοδημογέροντες Λειβαδιάς μετά τον θάνατό του.

Ας δούμε όμως την επιστολή των Λειβαδιτών...



 ΓΑΚ, ΒΛ ΕΚΤ16 381

σεβαστόν εκτελεστικόν σώμα

πολλάκις αναφέρθημεν προς το σεβαστόν τούτο σώμα διά τας συχνάς επιδρομάς, λεηλασίας και αιχμαλωσίας όπου υπέφερε και υποφέρη η επαρχία μας από τους εξ ευρίπου εχθρούς, ότε ήτον και όλα τα εθνικά στρατεύματα εις τα σύνορα της επαρχίας μας και εβάστα συγχρόνως και την αντικειμένη θέση της θήβας ο μακαρίτης αθανάσιος σκουρτανιώτης. Τώρα δε όπου τα στρατεύματα ταύτα διελύθησαν και διατάχθησαν παρά του σεβαστού τούτου σώματος δι' άλλας αναγκαιοτέρας θέσεις, και υστερήθη διόλου η θέσις, την οποίαν εφύλατεν ο σκουρτανιώτης, εμείναμεν εις απελπισίαν και από τα εθνικά ταύτα στρατεύματα και από των εντοπίων αυτών τα άρματα...
......................................................................................................................................................

25 νοεμβρίου 1825
λιβαδιά

ευπειθέστατοι πατριώται
επιστατοδημογέροντες λιβαδιάς
αναστάσης οικονόμου
αθανάσιος οικονόμου
λουκάς λαμπρόπουλος
θανάσις γουλιακάτις


Αυτά από τους Λειβαδίτες.

Το μεγάλο ερώτημα λοιπόν για όσους γνωρίζουν την ιστορία του Δερβενοχωρίτη οπλαρχηγού όχι μόνο παραμένει, αλλά όσο προχωρά αυτή η έρευνα, γίνεται εντονώτερο...
Πώς ένας τόσο σημαντικός οπλαρχηγός, ο μοναδικός συνεχής και πείσμων πολέμιος από την αρχή της επανάστασης μέχρι τον θάνατό του, του πιο σημαντικού πασά του Σουλτάνου, του Ομέρ του Ευρίπου, ο άνθρωπος που βρέθηκε στην καρδιά των πιο σημαντικών ιστορικών γεγονότων της εποχής (κατακεραύνωση και αχρήστευση των εφοδιοπομπών του Δράμαλη, με συμμετοχή στον Β εμφύλιο, με εμπλοκή και ενεργή συμμετοχή στην τελευταία πράξη της τραγωδίας του Ανδρούτσου στις Λιβανάτες) τόσο γνωστός άντρας της εποχής, με έναν από τους πιο ένδοξους θανάτους στην ιστορία της ελληνικής επανάστασης, πώς και γιατί αυτός ο άντρας, έμεινε κρυμμένος από την επίσημη ελληνική ιστορία;
Μήπως επειδή την ιστορία την γράφουν οι νικητές και οι φίλοι ιστορικοί του Κωλέττη που παρέμεινε στα πολιτικά πράγματα πολλά χρόνια μετά την επανάσταση, δεν ήθελαν να του θυμίζουν με το να γράφουν για τον Σκουρτανιώτη, ένα ακούσιο ή εκούσιο τεράστιο λάθος του; Να εμμένει δηλαδή κατά την διάρκεια όλου του 1825 στην απόφασή του, ώστε να διατηρεί το στράτευμα του Σκουρτανιώτη σε τόσο χαμηλά αριθμητικά επίπεδα, να του αφήνει μονάχα πενήντα άντρες για να φυλά μια τόσο μεγάλη περιοχή, απέναντι στον πιο έξυπνο και πιο σκληρό πασά του Σουλτάνου, που από την Άνοιξη του 1825 έχει αρχίσει να επιδίδεται σε απίστευτες λεηλασίες, απόφαση του Κωλέττη εντελώς λανθασμένη και τραγική, που οδήγησε τον Σκουρτανιώτη στην σταδιακή στρατιωτική του αποδυνάμωση και τελικά στην εξόντωση; Έχω στα χέρια μου ενδείξεις, πως ο θάνατος του Σκουρτανιώτη δημιούργησε θέμα στο εσωτερικό της τότε κυβέρνησης και ίσως υπήρχαν αρκετοί που καταφέρθηκαν εναντίον του Κωλέττη για την εμμονή του απέναντι στον Σκουρτανιώτη. Η απόφαση του μετά την τραγική μάχη του Μαυροματίου, να στείλει στην Θήβα και στην θέση του χαμένου καπετάνιου, τον γαμπρό του Μασκλαβάνη με 250 άντρες, ακυρώθηκε ξαφνικά και ενώ όλα ήταν έτοιμα, εκ των έσω. Τι ψιθυριζόταν λοιπόν στις παρυφές και στους διαδρόμους της προσωρινής κυβέρνησης στα τέλη του 1825, για τις ευθύνες του θανάτου του καπετάνιου των Δερβενοχωρίων; Όλα δείχνουν, πως  ο εκλαμπρότατος εκτέθηκε ανεπανόρθωτα στη συγκεκριμένη περίπτωση. Όσα έχω όμως, θα βγουν σιγά σιγά στο φως. Και ίσως βρεθούν κι άλλα στοιχεία που θα διαφωτίσουν περισσότερο την υπόθεση. Γιατί κάποτε η αλήθεια πρέπει να λάμψει.